Wetenschappelijke studies

Er zijn veel wetenschappelijike studies verricht over de leerzame effecten van improvisatietraining op menselijk gedrag. Het internet levert veel op dit gebied op, wanneer je hier iets over zoekt. Hieronder staan er een aantal genoemd, die ingaan op een aantal verschillende aspecten van improvisatietraining, zoals je die tijdens lessen ook tegen kunt komen..

1. Improvisatie en empathie bij geneeskundestudenten

Zelenski et al. (2024) – Zoom Improv is accessible and enhances medical student empathy
De studie levert redelijk sterk bewijs dat improvisatie niet alleen als "leuke activiteit" wordt ervaren, maar bepaalde sociaal-cognitieve vaardigheden daadwerkelijk kan trainen.

Volledige studie (PubMed)


2. Improvisatie en sociale competenties

Kruijt et al. (2022) – The impact of theatre on social competencies: a meta-analytic evaluation

Een onderzoek waarin wordt aangetoond dat actieve deelname aan theaterinterventies samenhant met verbeteringen in:

  • empathie;
  • sociale communicatie;
  • sociale interactie;
  • tolerantie.

Meta-analyse op PubMed


3. Improvisatie en sociale angst + omgaan met onzekerheid

Felsman, Seifert & Himle (2019) – The use of improvisational theater training to reduce social anxiety in adolescent

Na improvisatietraining rapporteerden de deelnemers minder sociale angst.

Deze vermindering hing samen met verbeteringen in onder andere:

  • sociale vaardigheden;
  • hoop;
  • creativiteit.

Studie bij The Arts in Psychotherapy


4. Een vervolgonderzoek: onzekerheid verdragen

Felsman et al. (2023) – Reducing social anxiety and intolerance of uncertainty in adolescents with improvisational theater

Deze studie is met name interessant omdat ze probeert te verklaren waarom improvisatie mogelijk werkt. Er deden jongeren uit 14 openbare scholen mee. Na de improvisatietraining werden significante verminderingen gevonden in:

  • sociale angst;
  • intolerantie voor onzekerheid.

Het hele artikel is te lezen op: www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0197455618301928


5. Improvisatie als empathietraining voor artsen

Watson et al. (2020) – Interprofessional Improv: Using Theater Techniques to Teach Health Professions Students Empathy in Teams

Hier deden 45 studenten mee aan een 15 uur durende improvisatiecursus; 41 studenten vormden een vergelijkingsgroep.

De improvisatiegroep verbeterde significant op verschillende onderdelen van de CARE-empathiemeting, waaronder:

  • aandacht voor de ander;
  • zorg;
  • uitleg geven;
  • helpen;
  • samen plannen.

De deelnemers rapporteerden bovendien dat improvisatie hun interprofessionele relaties en hun vermogen om "on the spot" te denken verbeterde. 

Studie bij PubMed


6. Een korte improvisatietraining bij artsen

Watson et al. (2019) – Can I Get a Suggestion? Medical Improv as a Tool for Empathy Training in Obstetrics and Gynecology Residents

22 artsen in opleiding kregen een één uur durende improvisatietraining. De empathiescores stegen direct na de training. Interessant is echter dat het effect na verloop van tijd afnam en na zes maanden niet meer statistisch significant was. De tijd was te kort

Conclusie van deze studie: improvisatietraining kan gedrag/vaardigheden tijdelijk beïnvloeden, maar blijvende gedragsverandering vereist herhaling. (Ziedaar het nut van deze studie om jou als trainer terug te vragen!)


Korte conlusie:

Wat dit soort onderzoeken extra interessant maakt is, dat mensen die improvisatieles volgen, niet primair leren door uitleggen, maar door  herhaaldelijk ander gedrag uit te voeren. Bovenstaande (en meerdere) wetenschappelijke studies tonen aan dat improvisatietheater heel goed werkt als gedragsmatige leeromgeving: deelnemers in deze studies oefenen precies het gedrag dat je vervolgens buiten de improvisatiesetting zou willen zien. En dan kom je dus ook bij datgene waar je als trainer mee bezig bent.

Om een aantal voorbeelden te noemen:

"Ja, en..."
→ accepteren wat de ander aanbiedt
→ luisteren naar de input van de ander
→ niet jezelf onmiddellijk corrigeren
→ leren voortbouwen op de bijdrage van de ander.

Een scène spelen zonder voorbereiding
→ onzekerheid verdragen
→ snel beslissen
→ niet alles vooraf controleren.

Een personage spelen
→ een ander perspectief innemen
→ emoties herkennen
→ gedrag vanuit een ander standpunt begrijpen.

Samen een scène maken
→ afstemmen
→ beurtwisseling
→ aandacht voor non-verbale signalen
→ gezamenlijk doel.